## Извршниот одбор на ММФ одобри 406,87 милиони специјални права на влечење (SDR) од инструментот за претпазливост и ликвидност за Северна Македонија

## Source details

**Canonical URL:** [Извршниот одбор на ММФ одобри 406,87 милиони специјални права на влечење (SDR) од инструментот за претпазливост и ликвидност за Северна Македонија](https://www.imf.org/-/media/files/miscellaneous/pr22405-final-mkd-versionpdf.pdf)

## Other formats

- [Markdown version](/-/media/files/miscellaneous/pr22405-final-mkd-versionpdf.pdf.md)
- [Structured JSON version](/-/media/files/miscellaneous/pr22405-final-mkd-versionpdf.pdf.json)

---

### Одобрување и вкупни износи
- Извршниот одбор на ММФ на 21 ноември одобри двегодишен аранжман за Северна Македонија во рамките на инструментот за претпазливост и ликвидност (PLL) во износ од 406,87 милиони специјални права на влечење (околу 530 милиони евра).
- Износот од 406,87 милиони специјални права на влечење е еквивалентен на 290 проценти од квотата за Северна Македонија.

### Распоред на исплати и пристапни износи
- Непосредна исплата по одобрувањето: 84,18 милиони специјални права на влечење (околу 110 милиони евра).
- Следува исплата по првиот преглед (планиран за мај 2023 година): 119,26 милиони специјални права на влечење (околу 155 милиони евра).
- Властите имаат намера да повлекуваат од PLL аранжманот во текот на првата година.
- Вкупно достапни за повлекување во првата година од аранжманот: 203,44 милиони специјални права на влечење (околу 265 милиони евра).
- Износите кои ќе станат достапни во втората година од аранжманот ќе се третираат како претпазливост.

### Квалификација и аргументација
- Северна Македонија се квалификува за PLL врз основа на:
  - здрави економски основи,
  - силни рамки за институционални политики,
  - историјат на добар економски перформанс и спроведување политики,
  - посветеност за одржување на таквите политики во иднина.
- PLL аранжманот ќе помогне да се задоволат потребите од надворешно финансирање во следните 12 месеци и ќе обезбеди осигурување против надолните ризици во следната година.

### Економски контекст и потреба за поддршка
- Два последователни глобални шока погодиле Северна Македонија: пандемија со Ковид-19 и руската инвазија врз Украина со нагло зголемување на светските цени на суровините.
- Поради високата зависност од увоз на енергенси, потребата од надворешно финансирање се зголеми.
- Глобалните финансиски услови се затегнаа, што ги зголеми трошоците за финансирање на финансиските пазари.

### Приоритети на политиката според PLL аранжманот
- Заштита на јавните финансии.
- Намалување на енергетските субвенции и унапредување на енергетската ефикасност.
- Заштита на ранливите категории при постепено укинување на нетаргетираните енергетски субвенции.
- Справување со високата инфлација.
- Одржување на финансиската стабилност.
- Продолжување на затегнување на монетарната политика од страна на Народната банка на Република Северна Македонија (НБРСМ) со цел да се спречи задржувањето на високата инфлација.
- Континуирано намалување на дефицитот на среден рок, поткрепено со новововедените фискални правила.
- Зголемување на јавните инвестиции при внимателно управување со поврзаните фискални ризици.
- Зајакнување на таргетираната поддршка за ранливите категории и подобрување на енергетската ефикасност.

### За инструментот PLL и очекувани ефекти
- PLL инструментот е воведен во 2011 година како пофлексибилен начин за задоволување на потребите од ликвидност на земјите членки кои имаат здрави економски основи и силен историјат на имплементација на политики, но со понекои преостанати ранливости.
- Аранжманот ќе ги поддржи политиките на властите, ќе ги зголеми девизните резерви и може да има улога на катализатор во обезбедувањето на друго надворешно финансирање.
- Властите се посветени на задржување од зголемувањето на бенефитите за плати и пензии, со оглед на ограничениот фискален простор и ризиците од инфлација.
- Целта е државата да излезе од PLL аранжманот кога истиот ќе заврши во 2024 година.

### Клучни цитати од изјавата на господинот Бо Ли, заменик генерален директор и претседавач
- „Пред да се случи пандемијата, здравата рамка на политики на Северна Македонија го поттикна цврстиот и широко-заснован раст, со умерен јавен долг и надворешни дефицити на тековната сметка.“
- „Двегодишниот PLL аранжман во висина од 406,87 милиони специјални права на влечење (290 проценти од квотата за Северна Македонија, еквивалентно на околу 530 милиони евра) ќе ги поддржи политиките на властите и ќе ги зголеми девизните резерви, а исто така може да има улога и на катализатор во обезбедувањето на друго надворешно финансирање.“
- „Северна Македонија се квалификува за PLL поради тоа што има здрави економски основи и институционални рамки на политики, и исто така имплементира - и има историјат на имплементирање - здрави политики, а останува и понатаму посветена на одржување на таквите политики.“
- „Владата презеде активности за ограничување на фискалниот дефицит во 2022 година и за консолидирање на јавните финансии во 2023 година, истовремено заштитувајќи ги оние кои се најзасегнати од шоковите кај цените на суровините.“
- „НБРСМ е посветена на продолжување со политиката на затегнување со цел да се справи со евентуална подолготрајна инфлаторна разлика со еврозоната.“

*Извор: PR22/405, Вашингтон, 22 ноември 2022 година*

---


_Source: https://www.imf.org/-/media/files/miscellaneous/pr22405-final-mkd-versionpdf.pdf_