## ԱՄՀ Գործադիր խորհուրդը եզրափակում է «Սթենդ-բայ» ծրագրի երկրորդ հերթական ստուգումը եւ ավելացնում է հասանելիությունը՝ ԿՈՎԻԴ-19 –ի ազդեցությանը դիմագրավելու համար

## Source details

**Canonical URL:** [ԱՄՀ Գործադիր խորհուրդը եզրափակում է «Սթենդ-բայ» ծրագրի երկրորդ հերթական ստուգումը եւ ավելացնում է հասանելիությունը՝ ԿՈՎԻԴ-19 –ի ազդեցությանը դիմագրավելու համար](https://www.imf.org/-/media/files/news/press-release/2020/pr20219-armenia.pdf)

## Other formats

- [Markdown version](/-/media/files/news/press-release/2020/pr20219-armenia.pdf.md)
- [Structured JSON version](/-/media/files/news/press-release/2020/pr20219-armenia.pdf.json)

---

### Գործադիր խորհրդի որոշում եւ ֆինանսական հասանելիության ընդլայնում
- ԱՄՀ Գործադիր խորհրդի որոշումը 280 միլիոն ԱՄՆ դոլարը Հայաստանին անմիջապես տրամադրելու հնարավորություն է տալիս:
- Հայաստանի եռամյա «Սթենդ-բայ» ծրագիրը՝ 180 միլիոն ՓՀԻ (շուրջ 248 միլիոն ԱՄՆ դոլար) չափով, համարժեք է ԱՄՀ-ում Հայաստանի քվոտայի 139.75 տոկոսին, և հաստատվել է 2019 թ. մայիսի 17-ին:
- Խորհուրդը հաստատել է SBA ծրագրի շրջանակում հասանելիությունը քվոտայի 100 տոկոսի չափով ավելացնելու հայտը (128.80 միլիոն ՓՀԻ կամ շուրջ 175 միլիոն ԱՄՆ դոլար), որոնց արդյունքում SBA ծրագրի ընդհանուր հասանելիությունը դարձավ 308.8 միլիոն ՓՀԻ (Հայաստանի քվոտայի շուրջ 240 տոկոսը):
- Ավելացման եւ հերթական ստուգման ավարտով անմիջապես հասանելի կդառնա 205.94 միլիոն ՓՀԻ (շուրջ 280 միլիոն ԱՄՆ դոլար):

### Վերլուծություն՝ ԿՈՎԻԴ-19-ի եւ գլոբալ ֆինանսական պայմանների ազդեցությունը
- ԿՈՎԻԴ-19 համավարակի եւ համաշխարհային ֆինանսական պայմանների խստացման ազդեցությամբ խաթարվեցին Հայաստանի տնտեսության նախորդ աճի միտումներն ու նպաստավոր տնտեսական պայմանները:
- Մոտակա ժամանակահատվածի հեռանկարը կանխատեսվում է էականորեն թուլացած՝ հարկաբյուջետային եւ ընթացիկ հաշվի պակասուրդների էական ընդլայնմամբ այս տարի:
- Հիմնադրամի աջակցությունը Հայաստանի՝ այդ մարտահրավերներին դիմակայելու եւ ԿՈՎԻԴ-19 համավարակի անմիջական սոցիալ-տնտեսական հետեւանքներին պատասխանելու համար պետք է օգնի:

### Իշխանությունների պատասխանն ու քաղաքականությունը
- Կառավարությունը ընդունել է զսպման համատարած միջոցառումներ՝ միաժամանակ աջակցելով առավել տուժած ոլորտների ընկերություններին եւ խոցելի անձանց:
- 2020 թ. կանխատեսվում է բյուջեի պակասուրդի էական մեծացում՝ արտացոլելով եկամուտների վրա ցիկլի ազդեցությունը եւ առողջապահության ու խոցելի տնային տնտեսությունների եւ ընկերությունների տնտեսական աջակցմանը ուղղված ընթացիկ ծախսերի ավելացումը:
- Իշխանությունները հավատարիմ են պարտքի կայունության միջնաժամկետ նպատակին՝ ճգնաժամի մեղմմանը զուգահեռ, եւ միջնաժամկետ հատվածում ակնկալվում է պետական պարտքի նվազում՝ Հայաստանի հարկաբյուջետային կանոնի համաձայն, միաժամանակ պահպանելով ներդրումների եւ սոցիալական ծախսերի հնարավորությունը:
- Հայաստանի Կենտրոնական բանկը իջեցրել է վերաֆինանսավորման տոկոսադրույքը, շուկայական մեծ տրամաչափ տրամադրելիություն ապահովել, եւ միջամտել է՝ փոխարժեքի չափից ավելի տատանողականությունը սահմանափակելու համար:
- Իշխանությունների բարեփոխման օրակարգը ընդգրկում է՝ հակակոռուպցիոն համընդգրկուն ծրագիր, գործարարության միջավայրի բարելավում, փոքր ու միջին ձեռնարկություններին աջակցություն, առողջապահության եւ կրթության ոլորտների հզորացում:

### Խնդիրներ, աջակցություն եւ սպասումներ
- «Սթենդ-բայ» ծրագրի շրջանակում հասանելիության ավելացումը ապահովելու է խիստ անհրաժեշտ աջակցություն՝ իշխանություններին տալով համավարակը մեղմելու եւ տուժած տնային տնտեսություններին եւ տնտեսվարողներին աջակցելու հնարավորություն:
- Հանձնարարականը ուղղված է կարճաժամկետ ռիսկերի զսպմանը եւ ռեսուրսներով ապահովմանը՝ կորոնավիրուսային հիվանդությամբ պայմանավորված համավարակի հրատապ մարդկային եւ տնտեսական հետևանքներին դիմակայելու համար:

### Ընտրվեն экономիկա եւ ֆինանսական հիմնական ցուցանիշներ (2017–25)
- Իրական ՀՆԱ (տոկոսային փոփոխություն): 2017՝ 7.5, 2018՝ 5.2, 2019՝ 7.6, 2020՝ -1.5, 2021՝ 4.8, 2022՝ 4.5, 2023՝ 4.5, 2024՝ 4.5, 2025՝ 4.5
- Վերջնական սպառման ծախսեր, նպաստ. աճին: 2017՝ 7.4, 2018՝ 4.1, 2019՝ 8.8, 2020՝ 1.2, 2021՝ 1.5, 2022՝ 1.8, 2023՝ 1.8, 2024՝ 1.5, 2025՝ 1.9
- Հիմնական կապիտալի համախառն կուտակում, նպաստ. աճին: 2017՝ 1.5, 2018՝ 0.7, 2019՝ 0.8, 2020՝ 0.0, 2021՝ 2.3, 2022՝ 2.4, 2023՝ 2.5, 2024՝ 2.5, 2025՝ 2.6
- Պաշարների փոփոխութ., նպաստ. աճին: 2017՝ 1.1, 2018՝ 3.8, 2019՝ -1.7, 2020՝ -2.5, 2021՝ 0.0, 2022՝ 0.0, 2023՝ 0.0, 2024՝ 0.0, 2025՝ 0.0
- Ապրանքների եւ ծառայ. զուտ արտահանում, նպաստ. աճին: 2017՝ -1.2, 2018՝ -2.7, 2019՝ 0.1, 2020՝ -0.2, 2021՝ 1.0, 2022՝ 0.3, 2023՝ 0.1, 2024՝ 0.1, 2025՝ 0.0
- Համախառն ներքին արդյունք (միլիարդ դրամ): 2017՝ 5,564, 2018՝ 6.017, 2019՝ 6.569, 2020՝ 6,519, 2021՝ 6,990, 2022՝ 7,543, 2023՝ 8,181, 2024՝ 8,909, 2025՝ 9,721
- Համախառն ներքին արդյունք (միլիոն ԱՄՆ դոլար): 2017՝ 11,527, 2018՝ 12.457, 2019՝ 13.672, 2020՝ 12,977, 2021՝ 13,422, 2022՝ 14,536, 2023՝ 15,597, 2024՝ 16,768, 2025՝ 18,041
- Մեկ շնչի հաշվով համախառն ներքին արդյունք (ԱՄՆ դոլար): 2017՝ 3,869, 2018՝ 4.196, 2019՝ 4.615, 2020՝ 4,370, 2021՝ 4,520, 2022՝ 4,894, 2023՝ 5,251, 2024՝ 5,645, 2025՝ 6,073
- ՍԳԻ (ժամանակաշրջանի միջին, տոկոսային փոփոխություն): 2017՝ 1.0, 2018՝ 2.4, 2019՝ 1.4, 2020՝ 0.9, 2021՝ 2.0, 2022՝ 3.0, 2023՝ 3.5, 2024՝ 3.8, 2025՝ 3.9
- ՍԳԻ (ժամանակաշրջանի վերջ, տոկոսային փոփոխություն): 2017՝ 2.6, 2018՝ 1.8, 2019՝ 0.7, 2020՝ 1.5, 2021՝ 2.5, 2022՝ 3.5, 2023՝ 4.0, 2024՝ 4.0, 2025՝ 4.0
- ՀՆԱ դեֆլյատոր (տոկոսային փոփոխություն): 2017՝ 2.1, 2018՝ 2.8, 2019՝ 1.5, 2020՝ 1.0, 2021՝ 2.3, 2022՝ 3.3, 2023՝ 3.8, 2024՝ 4.2, 2025՝ 4.4
- Գործազրկության մակարդակ (տոկոս): 2017՝ 20.9, 2018՝ 20.5, 2019՝ 18.9, 2020՝ 19.0, 2021՝ 17.9, 2022՝ 17.6, 2023՝ 17.5, 2024՝ 17.4, 2025՝ 17.3
- Ներդրումներ (ՀՆԱ-ի տոկոս): 2017՝ 19.3, 2018՝ 22.4, 2019՝ 17.4, 2020՝ 21.4, 2021՝ 21.9, 2022՝ 22.4, 2023՝ 23.0, 2024՝ 23.5, 2025՝ 24.1
- Ազգային խնայողություններ (ՀՆԱ-ի տոկոս): 2017՝ 16.3, 2018՝ 13.0, 2019՝ 11.0, 2020՝ 12.8, 2021՝ 14.7, 2022՝ 15.7, 2023՝ 16.6, 2024՝ 17.4, 2025՝ 18.1
- Փողի բազա (ժամանակահատվածի վերջ, տոկոսային փոփոխություն): 2017՝ -1.0, 2018՝ 17.8, 2019՝ 8.8, 2020՝ 5.4, 2021՝ 13.2, 2022՝ 11.1, 2023՝ 10.8, 2024՝ 8.0, 2025՝ 8.2
- Փողի զանգված (տոկոսային փոփոխություն): 2017՝ 18.5, 2018՝ 7.4, 2019՝ 11.2, 2020՝ 3.9, 2021՝ 13.2, 2022՝ 11.1, 2023՝ 10.8, 2024՝ 8.0, 2025՝ 8.2
- Մասնավոր հատվածի վարկավորման աճ (տոկոսային փոփոխություն): 2017՝ 16.5, 2018՝ 17.2, 2019՝ 18.5, 2020՝ 7.0, 2021՝ 13.0, 2022՝ 11.0, 2023՝ 9.0, 2024՝ 8.5, 2025՝ 8.5
- Եկամուտներ եւ դրամաշնորհներ (Կենտրոնական կառավարության գործառնություններ, ՀՆԱ-ի տոկոս): 2017՝ 21.2, 2018՝ 22.3, 2019՝ 23.9, 2020՝ 23.3, 2021՝ 23.7, 2022՝ 24.9, 2023՝ 25.3, 2024՝ 25.4, 2025՝ 25.4
- Ինչից՝ հարկային եկամուտներ: 2017՝ 20.2, 2018՝ 21.0, 2019՝ 22.3, 2020՝ 21.7, 2021՝ 22.0, 2022՝ 22.9, 2023՝ 23.1, 2024՝ 23.2, 2025՝ 23.3
- Ծախսեր (ՀՆԱ-ի տոկոս): 2017՝ 26.0, 2018՝ 24.1, 2019՝ 24.9, 2020՝ 28.3, 2021՝ 26.5, 2022՝ 26.9, 2023՝ 26.9, 2024՝ 26.9, 2025՝ 26.9
- Ընդհանուր հաշվեկշիռը՝ դրամարկղային սկզբունքով (ՀՆԱ-ի տոկոս): 2017՝ -4.8, 2018՝ -1.8, 2019՝ -1.0, 2020՝ -5.0, 2021՝ -2.9, 2022՝ -2.0, 2023՝ -1.7, 2024՝ -1.5, 2025՝ -1.5
- Պետական եւ պետության կողմից երաշխավորված (ՊՊԵ) պարտք (ՀՆԱ-ի տոկոս): 2017՝ 58.9, 2018՝ 55.8, 2019՝ 53.6, 2020՝ 64.1, 2021՝ 62.1, 2022՝ 59.8, 2023՝ 57.0, 2024՝ 54.8, 2025՝ 52.8
- Կենտրոնական կառավարության ՊՊԵ պարտք (տոկոս): 2017՝ 53.7, 2018՝ 51.3, 2019՝ 50.0, 2020՝ 60.9, 2021՝ 59.1, 2022՝ 57.3, 2023՝ 55.0, 2024՝ 53.3, 2025՝ 51.8
- Արտարժութային պարտքի մասնաբաժինը (տոկոս): 2017՝ 81.1, 2018՝ 80.0, 2019՝ 79.0, 2020՝ 75.7, 2021՝ 73.5, 2022՝ 74.1, 2023՝ 75.1, 2024՝ 74.3, 2025՝ 73.7
- Ապրանքների եւ ծառայությունների արտահանում (միլիոն ԱՄՆ դոլար): 2017՝ 4,312, 2018՝ 4,700, 2019՝ 5,274, 2020՝ 4,091, 2021՝ 4,817, 2022՝ 5,344, 2023՝ 5,765, 2024՝ 6,150, 2025՝ 6,557
- Ապրանքների եւ ծառայությունների ներմուծում (միլիոն ԱՄՆ դոլար): 2017՝ -5,723, 2018՝ -6,647, 2019՝ -7,246, 2020՝ -5,946, 2021՝ -6,606, 2022՝ -7,289, 2023՝ -7,815, 2024՝ -8,307, 2025՝ -8,830
- Ապրանքների եւ ծառայությունների արտահանում (տոկոսային փոփոխություն): 2017՝ 23.2, 2018՝ 9.0, 2019՝ 12.2, 2020՝ -22.4, 2021՝ 17.7, 2022՝ 10.9, 2023՝ 7.9, 2024՝ 6.7, 2025՝ 6.6
- Ապրանքների եւ ծառայությունների ներողմուծում (տոկոսային পরিবর্ত): 2017՝ 26.7, 2018՝ 16.1, 2019՝ 9.0, 2020՝ -17.9, 2021՝ 11.1, 2022՝ 10.3, 2023՝ 7.2, 2024՝ 6.3, 2025՝ 6.3
- Ընթացիկ հաշվի հաշվեկշիռ (ՀՆԱ-ի տոկոս): 2017՝ -3.0, 2018՝ -9.4, 2019՝ -8.2, 2020՝ -8.6, 2021՝ -7.2, 2022՝ -6.7, 2023՝ -6.4, 2024՝ -6.1, 2025՝ -6.0
- ՕՈՒՆ (զուտ, միլիոն ԱՄՆ դոլար): 2017՝ 222, 2018՝ 247, 2019՝ 397, 2020՝ 161, 2021՝ 292, 2022՝ 385, 2023՝ 404, 2024՝ 439, 2025՝ 461
- Համախառն միջազգային պահուստներ (միլիոն ԱՄՆ դոլար): 2017՝ 2,314, 2018՝ 2,259, 2019՝ 2,850, 2020՝ 2,190, 2021՝ 2,245, 2022՝ 2,446, 2023՝ 2,578, 2024՝ 2,587, 2025՝ 2,598
- Ներմուծման ծածկույթ (այն պահին նշված): 2017՝ 4.2, 2018՝ 3.7, 2019՝ 5.7, 2020՝ 4.0, 2021՝ 3.7, 2022՝ 3.8, 2023՝ 3.7, 2024՝ 3.5, 2025՝ 3.3
- Ժամանակաշրջանի վերջի փոխարժեք (դրամ մեկ ԱՄՆ դոլարի դիմաց): 2017՝ 484, 2018՝ 484, 2019՝ 480, 2020՝ ..., 2021՝ ..., 2022՝ ..., 2023՝ ..., 2024՝ ..., 2025՝ ...
- Միջին փոխարժեք (դրամ մեկ ԱՄՆ դոլարի դիմաց): 2017՝ 483, 2018՝ 483, 2019՝ 480, 2020՝ ..., 2021՝ ..., 2022՝ ..., 2023՝ ..., 2024՝ ..., 2025՝ ...

*Աղբյուրը՝ ՀՀ իշխանություններ եւ ԱՄՀ աշխատակազմի հաշվարկներ եւ կանխատեսումներ*

---


_Source: https://www.imf.org/-/media/files/news/press-release/2020/pr20219-armenia.pdf_