## სსფ–ს აღმასრულებელ დირექტორთა საბჭოს საქართველოსთან „მეოთხე მუხლის“ კონსულტაციების დასრულება

## Source details

**Canonical URL:** [სსფ–ს აღმასრულებელ დირექტორთა საბჭოს საქართველოსთან „მეოთხე მუხლის“ კონსულტაციების დასრულება](https://www.imf.org/-/media/files/news/press-release/pr21270-georgian.pdf)

## Other formats

- [Markdown version](/-/media/files/news/press-release/pr21270-georgian.pdf.md)
- [Structured JSON version](/-/media/files/news/press-release/pr21270-georgian.pdf.json)

---

### კონსულტაციების მნიშვნელობა და ჩარჩო
- საერთაშორისო სავალუტო ფონდის (სსფ) აღმასრულებელ დირექტორთა საბჭომ საქართველოსთან შეთანხმების მეოთხე მუხლის მიხედვით მიმდინარე კონსულტაციები დაასრულა.  
- მიმდინარე კონსულტაციებს ასევე ერთვოდა საქართველოს ფინანსური სექტორის შეფასების პროგრამის (Financial Sector Assessment Program (FSAP)) განხილვა.  
- განმარტება: IV მუხლის კონსულტაციები წარმოადგენს ორმხრივ დისკუსიებს წევრ ქვეყნებთან, რომელიც მთლიანად ეფუძნება ადგილზე ინფორმაციის აგროვებასა და ოფისში მომზადებულ ანგარიშს, როგორც აღმასრულებელი საბჭოს განხილვის დასაბუთებას.  

### COVID-19–ის გავლენა და ეკონომიკური აღდგენა
- COVID-19 კრიზისმა საქართველოს ეკონომიკას 2020 წელს 6.2 პროცენტიანი შემცირება მიაყენა (1990-იანი წლებიდან ყველაზე დიდი წვეთი).  
- 2021 წლის ეკონომიკური ზრდის პროგნოზი: 7.7 პროცენტი; აღნიშნული ზრდა გასანაკლისად აღემატება წინას და ნიშნავს, რომ 2021 წელს ეკონომიკა 2019 წლის დონეს გადააჭარბებს.  
- აღდგენის დამხმარე ფაქტორები: ფულადი გზავნილების და ექსპორტის ძლიერი ზრდა; ტურიზმის ადრეული აღდგენის ნიშნები.  
- ინფლაცია: აგვისტოში წლიური ინფლაცია 12.8 პროცენტამდე გაიზარდა; მოსალოდნელია 2022-ში სწრაფი შემცირება დროებითი ფაქტორების მიმავლობით.  
- რისკები: COVID-19-ის ახალი შტამები და ვაქცინაციის შეფერხებები, რაც შესაძლოა საჭირო გახადოს ახალი შემზღუდავი ღონისძიებები ან დააზარალოს გარეთ მოთხოვნა.

### ფისკალური პოლიტიკა და საჯარო ფინანსები
- დირექტორების რეკომენდაცია: ფისკალური დეფიციტისა და ვალის შემცირება, შესაბამისობაში საქართველოს ფისკალურ წესთან.  
- დირექტორები მხარს უჭერენ შემოსავლების ნაწილში დამატებითი რესურსების შენახვას რისკებისგან დამცავი ბუფერის შესაქმნელად.  
- რეკომენდაციები ფისკალური სივრცის გაღრმავებისთვის: საგადასახადო ხარჯების გადახედვა; საგადასახადო ადმინისტრირებისა და საჯარო ინვესტიციების მენეჯმენტის გაძლიერება; სახელმწიფო საწარმოთა მმართველობის რეფორმის წინსვლა.  
- ბიუჯეტის მიერ გაცემული სესხის შესახებ: არსებული პრაქტიკა დაფიქსირებულია და უნდა გაითვალისწინოს მოდიფიცირებული წმინდა სესხების/დაკრედიტებების შეფასებაში.

### მონეტარული პოლიტიკა და გაცვლითი კურსი
- დირექტორებმა დადებითად შეაფასეს მონეტარული პოლიტიკის განაკვეთის ბოლოდროინდელი ზრდა, როგორც საშუალება ინფლაციური მოლოდინების მოთოკვისა.  
- უკიდურეს შემთხვევაში, გრძელვადიანი ინფლაციური მოლოდინების ზრდის შემთხვევაში, დირექტორები განაკვეთის შემდგომ ზრდას მიესალმებიან.  
- მხარდაჭერილია სავალუტო ინტერვენციების გონივრული გამოყენება ბაზრის გაუმართავი მუშაობის თავიდან აცილებისთვის და ფინანსური დოლარიზაციის რისკების მოტივით.

### ფინანსური სექტორის მდგომარეობა და FSAP-ის მიგნებები
- FSAP-ის დასკვნა: ბოლო დროს განხორციელებულმა მარეგულირებელმა რეფორმებმა და პანდემიის შემდგომმა პოლიტიკამ ფინანსური სექტორის მდგრადობას შეუწყო ხელი; დახმარებოდა პანდემიამდე არსებული ძლიერი საბანკო კაპიტალი, ლიკვიდურობის ბუფერები და მომგებიანობა.  
- მაღალი დოლარიზაციის რისკი: ქრისტიანადართულობს მონეტარულ პოლიტიკის წარმოებას და ბანკების საკრედიტო რისკს გაცვლითი კურსის შოკის დროს.  
- რეკომენდაცია: საშუალოვადიან პერსპექტივაში მთავრობის მიერ დე-დოლარიზაციის ღონისძიებების ეტაპობრივი გამკაცრება და ზომების შერჩევა/კალიბრაციის დაფუძნება გავლენის შეფასებაზე.  
- ზედამხედველობა: ეროვნული ბანკმა მიიღო წინდახედული საზედამხედველო მიდგომა; მნიშვნელოვანი ნაბიჯები განხორციელდა ზედამხედველობის ხარისხის გასაუმჯობესებლად, ბაზელ III–ის შემოღების და საბანკო რეზოლუციისა და კრიზისების მართვის სამართლებრივი და მარეგულირებელი ჩარჩოს სრულყოფისთვის. დამატებითი შესაძლებლობა არსებობს შიდა პროცედურების ფორმალიზაციისთვის, მათ შორის ბანკების რეზოლუციისა და კრიზისების მართვის მიმართულებით.  
- დირექტორების რეკომენდაციები ბანკებთან მიმართებაში: ეროვნულმა ბანკმა უნდა წაახალისოს ბანკები არ გაანაწილონ მიღებული მოგება მანამ, სანამ პანდემიასთან დაკავშირებული გაურკვევლობები არ მინელდება და კაპიტალის ბუფერები სრულად არ აღდგება.  
- ბანკების რეზოლუციის ჩარჩო: დირექტორები მიესალმნენ პროგრესს და მოუწოდეს ხელისუფლებას დანერგონ სწრაფი მაკორექტირებელი ქმედებების ჩარჩო ბანკებისთვის და დახელოვნდნენ „დროებითი ბანკის“ სარეზოლუციო ინსტრუმენტის გამოყენებისთვის საჭიროების შემთხვევაში.

### ციფრული ვალუტა და კომპლაიანსი
- ცენტრალური ბანკის მიზნად დასახულია ციფრული ვალუტის გამოშვება; დირექტორებმა მიესალმნენ ცენტრალური ბანკის გეგმას, რომ გამოშვება განახორციელდეს კონტროლირებადი ტესტირების გარემოში.  
- დირექტორებმა ასევე აღნიშნეს ფულის გათეთრებასთან დაკავშირებული პოტენციური რისკების პრევენციული მართვის საჭიროება.

### სტრუქტურული პოლიტიკა და ლონგ–ტერმინული რეფორმები
- დირექტორები აღნიშნავენ, რომ ეკონომიკური ზრდის შენარჩუნებისა და ინკლუზიურობის უზრუნველსაყოფად აუცილებელია სტრუქტურული რეფორმების განახლება.  
- რეკომენდაციები მაღალი უმუშევრობისა და უთანასწორობის წინააღმდეგ: განათლების რეფორმები; სოციალური დაცვის მიმოხილვა; შრომის ბაზარზე დასაქმების აქტიური პოლიტიკის გაძლიერება.  
- დამატებითი რეკომენდაციები ბიზნეს გარემოს გასაუმჯობესებლად: ახალი გადახდისუუნარობის ჩარჩოს განხორციელების მხარდაჭერა; სტრუქტურული ფისკალური და სასამართლო რეფორმების საჭიროება.

### შერჩეული ეკონომიკური და ფინანსური მაჩვენებლები (2019–22)
- რეალური მშპ: 2019: 5.0; 2020: -6.2; 2021 (ფაქტი) 3.5; 2021 (ანგარიში #21/79) 7.7; 2022 5.8  
- ნომინალური მშპ (მლრდ ლარი): 2019: 49.3; 2020: 49.4; 2021 (ფაქტი) 53.3; 2021 (ანგარიში) 57.5; 2022 64.5  
- მშპ ერთ სულ მოსახლეზე (ათასი აშშ დოლარი): 2019: 4.7; 2020: 4.3; 2021 (ფაქტი) 4.4; 2021 (ანგარიში) 4.8; 2022 5.3  
- სფ ინფლაცია, პერიოდის საშუალო: 2019: 4.9; 2020: 5.2; 2021 (ფაქტი) 3.8; 2021 (ანგარიში) 9.3; 2022 5.4  
- სფ ინფლაცია, პერიოდის ბოლო: 2019: 7.0; 2020: 2.4; 2021 (ფაქტი) 5.0; 2021 (ანგარიში) 13.1; 2022 3.2  

- კონსოლიდირებული ბიუჯეტი (მშპ-ს პროცენტი) — შემოსავლები და გრანტები: 2019: 27.1; 2020: 25.1; 2021 (ფაქტი) 25.2; 2021 (ანგარიში) 25.7; 2022 26.1  
- მშ. საგადასახადო შემოსავლები: 2019: 23.7; 2020: 22.2; 2021 (ფაქტი) 22.6; 2021 (ანგარიში) 22.9; 2022 23.6  

- ხარჯები: 2019: 28.9; 2020: 34.4; 2021 (ფაქტი) 32.6; 2021 (ანგარიში) 32.2; 2022 29.7  
- მიმდინარე ხარჯი: 2019: 21.4; 2020: 26.2; 2021 (ფაქტი) 25.2; 2021 (ანგარიში) 25.0; 2022 22.7  
- არაფინანსური აქტივების წმინდა შესყიდვა: 2019: 7.6; 2020: 8.1; 2021 (ფაქტი) 7.4; 2021 (ანგარიში) 7.2; 2022 7.0  
- კაპიტალური ხარჯი: 2019: 8.0; 2020: 8.6; 2021 (ფაქტი) 7.9; 2021 (ანგარიში) 8.0; 2022 7.4  
- პრივატიზაციიდან შემოსავალი: 2019: -0.4; 2020: -0.4; 2021 (ფაქტი) -0.5; 2021 (ანგარიში) -0.8; 2022 -0.4  

- წმინდა სესხება/დაკრედიტება (GFSM 2001-ის მიხედვით): 2019: -1.8; 2020: -9.2; 2021 (ფაქტი) -7.4; 2021 (ანგარიში) -6.5; 2022 -3.6  
- ბიუჯეტის მიერ გაცემული სესხი: 2019: 0.2; 2020: 0.1; 2021 (ფაქტი) 0.2; 2021 (ანგარიში) 0.2; 2022 0.3  
- მოდიფიცირებული წმინდა სესხება/დაკრედიტება (დეფიციტი სსფ-ს პროგრამის განმარტებით): 2019: -2.1; 2020: -9.3; 2021 (ფაქტი) -7.6; 2021 (ანგარიში) -6.6; 2022 -3.9  

- საჯარო ვალი: 2019: 40.4; 2020: 60.0; 2021 (ფაქტი) 60.8; 2021 (ანგარიში) 54.2; 2022 53.6  
- მათ შორის უცხოური ვალუტით: 2019: 32.0; 2020: 47.5; 2021 (ფაქტი) 49.6; 2021 (ანგარიში) 43.9; 2022 42.1  

- კერძო სექტორზე გაცემული კრედიტის ზრდა — მიმდინარე კურსით: 2019: 20.7; 2020: 22.4; 2021 (ფაქტი) 6.4; 2021 (ანგარიში) 10.5; 2022 11.8  
- კერძო სექტორზე გაცემული კრედიტის ზრდა — ფიქსირებული კურსით: 2019: 16.1; 2020: 9.0; 2021 (ფაქტი) 5.5; 2021 (ანგარიში) 14.0; 2022 8.5  
- ფართო ფული: 2019: 17.6; 2020: 24.6; 2021 (ფაქტი) 16.9; 2021 (ანგარიში) 14.1; 2022 19.7  

- მიმდინარე ანგარიშის დეფიციტი (მშპ-ს პროცენტი): 2019: -5.5; 2020: -12.5; 2021 (ფაქტი) -10.9; 2021 (ანგარიში) -10.0; 2022 -7.6  
- მთლიანი საერთაშორისო რეზერვი (მილიარდი აშშ დოლარი): 2019: 3.5; 2020: 3.9; 2021 (ფაქტი) 3.6; 2021 (ანგარიში) 3.8; 2022 4.0  
  - შენიშვნა: 2021 წლის აგვისტოში რეზერვები შეიცავდა სსფ-სგან მიღებულ $286 მილიონ SDR-ს, სსფ-ს მიერ ქვეყნებისთვის განაწილების გზით.  
- სსფ-ს კომპოზიტური საზომის მიმართ (მცურავი): 2019: 98.3; 2020: 107.6; 2021 (ფაქტი) 97.8; 2021 (ანგარიში) 98.5; 2022 98.5  
- მთლიანი საგარეო ვალი: 2019: 106.6; 2020: 129.5; 2021 (ფაქტი) 133.9; 2021 (ანგარიში) 116.8; 2022 111.8  

*წყარო: საქართველოს ხელისუფლება და სსფ–ს თანამშრომელთა გამოთვლები.*

---


_Source: https://www.imf.org/-/media/files/news/press-release/pr21270-georgian.pdf_